Економската комисија на Обединетите нации за Африка започна регионален проект вреден 15 милиони евра за зајакнување на еколошки и социјално одговорни синџири на критични минерали во земјите од Јужноафриканската развојна заедница - SADC. Проектот беше официјално започнат во Лусака, Замбија, и ќе се спроведува во периодот од 2026 до 2031 година.
Во проектот се вклучени Демократска Република Конго, Мозамбик, Намибија, Јужна Африка, Замбија и Зимбабве - земји што располагаат со значајни ресурси на кобалт, бакар, литиум, графит, манган, никел, ураниум и платински метали. Овие минерали се неопходни за електрични возила, обновлива енергија, батерии, индустриска опрема и глобалната енергетска транзиција.
Целта на проектот не е само да се зголеми експлоатацијата на минерали, туку да се создадат поодржливи и поинклузивни синџири на вредност. Тоа значи повеќе локална обработка, повеќе работни места, подобра поврзаност со индустријата, поголема заштита на животната средина и поголеми економски придобивки за земјите каде што се наоѓаат ресурсите.
Регионалната директорка на ECA за Јужна Африка, Еунис Камвендо, нагласува дека проектот треба да им помогне на земјите да се движат нагоре во синџирот на вредност - од едноставна експлоатација кон додавање вредност и индустриско производство. Ова е важна порака за сите региони што располагаат со минерален потенцијал.
Проектот исто така ја нагласува улогата на рударството во создавање работни места и во регионалната индустријализација. Во повеќе јужноафрикански земји рударството веќе има значаен удел во БДП и во девизниот прилив, а критичните минерали отвораат можност тој придонес да се прошири преку преработка и локални добавувачки синџири.
Овој проект ја потврдува новата глобална улога на рударството. Современото рударство се поврзува со индустријализација, одржлив развој, регионална соработка и праведна енергетска транзиција. Тоа е модел што може да биде корисен и за други региони, вклучително и за Балканот.
