Во потрага по сигурно снабдување со литиум, бакар, никел и кобалт, најголемите светски автомобилски концерни веќе не се потпираат на традиционалните ланци на добавувачи. Наместо тоа, тие инвестираат милијарди долари директно во рударски проекти.
Во минатото, односот меѓу автомобилската и рударската индустрија беше јасен и дистанциран. Автомобилските фабрики купуваа готови батерии и компоненти од специјализирани добавувачи, кои пак претходно ги купувале суровините од пазарот. Сепак, масовната транзиција кон електрични возила донесе радикален пресврт. Денес, автомобилските брендови влегуваат директно во рударскиот бизнис за елиминирање на посредниците и преземање директна контрола врз суровините.
Зошто автомобилските компании инвестираат во рударството?
Постојат три клучни причини за овој нов стратешки тренд.
Првата се секако геополитички ризици и заштита од недостиг. Побарувачката за критични минерали расте побрзо од капацитетот на постоечките рудници. Со директно финансирање на рударски проекти, автомобилските компании си гарантираат дека први ќе ја добијат ископаната руда.
Како втора влегува ценовна стабилност: Пазарите на суровини се познати по огромните флуктуации на цените. Со сопственички удел во рудниците, производителите на автомобили се штитат од нагли поскапувања кои можат да го направат нивното конечно возило неконкурентно.
И како трета причина се наведувааат даночни олеснувања и регулативи. Новите закони во САД и Европската Унија нудат огромни субвенции и даночни олеснувања за електрични возила, но само доколку критичните суровини се ископани и преработени во пријателски земји (надвор од доминацијата на Кина). Директните инвестиции им овозможуваат на компаниите да го следат потеклото на секој грам метал.
Кој каде инвестира?
Овој тренд повеќе не е само теорија, туку секојдневие потврдено со огромни финансиски трансакции:
Американскиот гигант Џенерал моторс (GM) ги води инвестициите во литиум. Компанијата направи еден од најкрупните потези во индустријата со инвестиција од 650 милиони долари во рударската компанија Литиум Америкас. Овие средства директно го финансираат развојот на рудникот „Такер Пас“ во Невада кој е најголемото наоѓалиште на литиум во САД. За возврат, Џенерал моторс доби ексклузивни права на суровината.
Дополнително, компанијата инвестираше и во технолошкиот стартап Енерџи-Екс за развој на нови методи за директна екстракција на литиум.
И компанјата Стелантис агресивно купува бакар и литиум. Мега-групацијата Стелантис (која ги поседува брендовите Џип, Фиат, Пежо, Крајслер и други) инвестираше 155 милиони долари за купување на 14,2% удел во компанијата Мекјуен Копер, со цел да обезбеди бакар од проектот „Лос Азулес“ во Аргентина. Исто така, компанијата инвестираше над 100 милиони долари во проектот „Хелс Кичен“ на компанијата Контролд Термал Рисорсис во Калифорнија за еколошко извлекување литиум преку геотермални извори.
Германскиот концерн Фолксваген има сопствена фирма за рударски удели. Таа ја основа својата посебна компанија за батерии Пауер-Ко. Преку неа, Фолксваген купува директни сопственички удели во рударски компании ширум светот за да ги прескокне посредниците и да има директна контрола над никелот и кобалтот, вклучувајќи и договори за развој на капацитети за преработка на никел во Индонезија.
Компанијата Форд влезе во преработка на никел. Таа стана директен партнер во мега-проект за процесирање на никел во Индонезија вреден милијарди долари, заедно со бразилскиот рударски гигант Вале и кинеската компанија Хуајоу Кобалт. Форд исто така има потпишано долгорочни договори за снабдување со австралиски рудници за литиум, како што е Лајонтаун Рисорсис.
Компанијата на Илон Маск, Тесла отиде и чекор подалеку од инвестирање во договори. Тесла изгради сопствена рафинерија за литиум хидроксид во Тексас, со што директно влезе во средниот ланец на рударско-хемиската индустрија.
Додека другите купуваат удели во рудници за батерии, групацијата Волво одлучи да профитира од овој рударски бум на друг начин. Преку својата девизија „Волво Мајнинг“, тие станаа водечки снабдувач на автономни камиони, тешка машинерија и технолошки решенија за новите рудници што се отвораат ширум светот.
Рударството стана составен дел на автомобилската индустрија
Традиционалните граници меѓу тешката рударска индустрија и прецизното автомобилско инженерство целосно се избришани. Иднината на автомобилските производители веќе не зависи само од тоа колку добри мотори или софтвери можат да дизајнираат, туку од тоа колку успешна рударска стратегија имаат обезбедено на теренот. Рударството веќе не е само снабдувач на автомобилската индустрија – тоа стана нејзин составен дел.
