Во последниве години, синџирите на снабдување со критични минерали, како што е антимонот, станаа клучни прашања во економската политика и политиката за инфраструктура.
Особено внимание привлече синџирот на снабдување со антимон откако Кина во 2024 година воведе контроли на извозот на овој метал, забранувајќи каков било извоз во САД.
Антимонот првенствено се користи во производството на материјали отпорни на пожар, што опфаќа околу 45 отсто од глобалната побарувачка. Тој исто така се користи во производството на полупроводници и полимери, како и во одбранбениот сектор, особено при изработката на муниција.
Според извештајот за 2026 година на Геолошкиот институт на САД (УСГС), глобалното производство на антимон достигна 110.000 метрички тони во 2025 година, што претставува значителен пад во однос на 153.000 метрички тони произведени само пет години претходно.
Најголемиот дел од производството на антимон доаѓа од азиските земји, при што Кина е водечка во однос на обемот на ископ и вкупните резерви.
-
Кина
- Производство на антимон: 40.000 метрички тони
- Резерви на антимон: 830.000 метрички тони
Кина е водечки светски производител на антимон. Во 2025 година таа произведе 40.000 метрички тони, што е на исто ниво со производството од претходната година. Минатата година, производството на земјата учествуваше со 36 проценти во глобалното производство на антимон. Покрај тоа што е најголем производител во светот, Кина ги поседува и најголемите светски резерви на антимон, кои изнесуваат 830.000 метрички тони.
Нивото на производство на антимон во Кина постојано опаѓаше повеќе од една деценија, пред да се стабилизира во последните неколку години.
Во 2012 година, земјата произведе 145.000 метрички тони антимон, при што нејзиното производство учествуваше со 83 проценти во глобалното производство таа година. Според податоците на УСГС, до 2018 година таа бројка се намали на нешто помалку од 90.000 метрички тони (односно 61 процент), бидејќи операциите беа намалени или затворени поради воведувањето построги еколошки стандарди од страна на владата. До 2022 година, производството на антимон во Кина падна на сегашното ниво од само 40.000 метрички тони годишно.
Земјата е дом на најголемото познато наоѓалиште на антимон во светот, лоцирано во рудникот „Ксикуангшан“ во кинеската провинција Хунан. Тој произведува приближно 30.000 метрички тони рафиниран антимон годишно.
Во 2024 година, кинеската влада воведе ограничувања за извоз со кои се забрануваат пратки на антимон кон САД. Овој потег доведе до брз раст на цените на антимонот и предизвика загриженост кај западните земји во врска со безбедноста на синџирот на снабдување, имајќи ја предвид улогата на овој метал во одбранбената индустрија.
-
Русија
- Производство на антимон: 32.000 метрички тони
- Резерви на антимон: 350.000 метрички тони
Во 2025 година, Русија произведе 32.000 метрички тони антимон, што е за 8.000 метрички тони помалку во споредба со производството во 2024 година.
Производството во земјата бележи значителен пораст од 2010 година, кога изнесувало само 3.000 метрички тони од овој метал, за да достигне 30.000 метрички тони до 2018 година. Оттогаш, руското производство се движи во опсег од 30.000 до 40.000 метрички тони.
Најголемиот дел од руското производство на антимон доаѓа од наоѓалиштата „Сарилах-Сурма“ и „Сентачан“ во Република Саха,.
Други значајни производители во Русија се „Новоангарски мајнинг“ на наоѓалиштето „Удерејское“ во Краснојарск и „Полјус“ во рудникот за злато „Олимпијада“, каде што антимонот се добива како нуспроизвод.
Како и другите суровини, рускиот антимон беше предмет на санкции по руската инвазија на Украина во 2022 година, со воведени ограничувања за увоз и извоз на металот.
Во однос на резервите, Русија се најде на второто место, веднаш зад Кина, со 350.000 метрички тони антимон.
-
Таџикистан
- Производство на антимон: 22.000 метрички тони
- Резерви на антимон: 60.000 метрички тони
Во 2025 година, Таџикистан учествуваше со приближно една петтина во глобалното производство на антимон, произведувајќи 22.000 метрички тони, што е на исто ниво како и претходната година.
Како и Русија, и Таџикистан забележа значителен пораст во производството на антимон, зголемувајќи го од само 2.000 метрички тони во 2010 година на дури 28.000 метрички тони во 2020 година.
Според податоците на УСГС, резервите на антимон во Таџикистан изнесуваат вкупно 60.000 метрички тони. Наоѓалиштата на антимон во земјата се наоѓаат во рудните полиња Џејтун и Кончок, во северниот дел на Таџикистан.
Компанијата „Talco Gold“ моментално гради погон со капацитет за преработка од 20.000 метрички тони руда годишно, при што целото количество произведен антимон е наменето за извоз.
Иако обемот на производство може да биде поголем, Таџикистан располага со само 60.000 метрички тони докажани економски резерви на антимон.
-
Боливија
- Производство на антимон: 5.000 метрички тони
- Резерви на антимон: 310.000 метрички тони
Производството на антимон во Боливија изнесуваше вкупно 5.000 метрички тони во 2025 година. Иако производството на земјата е значително помало од она на првите три земји-производители, Боливија ги поседува третите по големина резерви, кои изнесуваат 310.000 метрички тони.
Во последниве години, Боливија се етаблираше како клучен снабдувач на антимон за западните пазари, кои настојуваат да ја диверзифицираат својата набавка и да се оддалечат од зависноста од кинеските испораки.
Во јануари 2026 година, компанијата „United States Antimony“ објави дека учествува во финансирањето и развојот на постројка за хидрометалуршка преработка на антимон во Боливија, со што производството на локацијата е зголемено за 15 пати. Антимонот произведен во оваа постројка ќе се транспортира до топилницата на компанијата во Томпсон Фолс, Монтана (САД), при што испораките, според извештаите, започнале уште претходно истата година.
Други проекти во развој во Боливија го вклучуваат проектот за злато, сребро и цинк „Ел Триунфо“. Локацијата е перспективна и за антимон, а некои резултати од дупчењето покажуваат концентрации до 1 отсто.
-
Мјанмар (Бурма)
- Производство на антимон: 4.500 метрички тони
- Резерви на антимон: 140.000 метрички тони
Во 2025 година, производството на антимон во Мјанмар изнесуваше вкупно 4.500 метрички тони, што е еднакво на рударското производство од претходната година. Производството го достигна својот врв во 2019 година со 6.000 метрички тони, по што падна на само 2.200 метрички тони во 2020 година.
И покрај тоа што земјата се соочи со државен удар и значителни граѓански немири во 2021 година, производството на антимон во Мјанмар достигна 4.000 метрички тони и оттогаш останува релативно стабилно, во опсег од 4.000 до 4.500 метрички тони.
Примарното производство на антимон се одвива во државата Кајин, во рудникот „Бју“, со кој управува компанијата „Tha Byu Mining“.
-
Турција
- Производство на антимон: 3.000 метрички тони
- Резерви на антимон: 99.000 метрички тони
Производството на антимон во Турција варираше во текот на изминатата деценија. Во 2025 година, земјата произведе 3.000 метрички тони антимон, што е повеќе од 2.000 метрички тони произведени во 2020 година, но помалку од 4.500 метрички тони во 2015 година.
Приближно една третина од вкупното производство на земјата доаѓа од рудникот Халикој, во сопственост на компанијата „Ети Бакир“, кој годишно произведува околу 1.100 метрички тони концентрат на антимон.
Друга голема турска рударска компанија е „Лепотекник“, која управува со рудници во провинциите Кутахија и Баликесир, каде што произведува инготи и трисулфиди на антимон. Овој капацитет за понатамошна преработка ѝ овозможува на Турција да ги снабдува западните земји, кои немаат сопствена инфраструктура за преработка, со метален антимон и хемикалии.
Турција исто така располага со резерви од 99.000 метрички тони.
-
Австралија
- Производство на антимон: 1.300 метрички тони
- Резерви на антимон: 110.000 метрички тони
Австралија произведе 1.300 метрички тони антимон во 2025 година, што претставува благ пораст во однос на 1.270 метрички тони произведени во 2024 година. Сепак, производството на земјата минатата година претставува значителен пад во споредба со 2020 година, кога беа произведени 2.000 метрички тони антимон.
Владата на Австралија ја препознава важноста од развој на домашни синџири на снабдување за критични минерали, како што е антимонот, и во јануари 2026 година најави инвестиција од 1,2 милијарди австралиски долари за создавање резерви на критични минерали.
Според извештајот на „Геосајанс Австралија“ од 2019 година, најголемиот дел од производството на антимон во земјата е концентриран во рудникот за злато и антимон „Костерфилд“ во Викторија, кој во 2025 година произведе 763 метрички тони антимон. Со оглед на поврзаноста на антимонот со златото и статусот на Австралија како водечка земја во производството на злато, би можело да се очекува дека таа ќе произведува поголеми количества од овој критичен минерал. Австралија располага со резерви од 110.000 метрички тони антимон.
Што се однесува до идниот развој, во Австралија се спроведуваат неколку проекти за истражување и развој, меѓу кои и проектот „Хилгроув“. На локацијата, која се наоѓа во Нов Јужен Велс, се проценува присуство на докажани и веројатни минерални резерви од 35.800 метрички тони антимон.
